Projekt ustawy o rynku kryptoaktywów, przyjęty przez Radę Ministrów 24 czerwca 2025 roku i obecnie procedowany w Sejmie, stanowi próbę pełnego dostosowania polskiego porządku prawnego do unijnego rozporządzenia MiCA. Zakłada on kompleksowe uregulowanie tego obszaru, w tym objęcie nadzorem internetowych kantorów kryptowalutowych, a także powierzenie Komisji Nadzoru Finansowego roli głównego organu nadzorczego. Wprowadzenie takich rozwiązań ma na celu zapewnienie odpowiedniego poziomu bezpieczeństwa obrotu, ochrony konsumentów oraz wzmocnienie zaufania do kryptoaktywów.
Tryb działania rynku i rola KNF
Zgodnie z przyjętym projektem ustawy, Komisja Nadzoru Finansowego zostaje wskazana jako organ odpowiedzialny za nadzór nad rynkiem kryptoaktywów, w tym nad internetowymi platformami wymiany i kantorami. W przypadku tych ostatnich utworzono wymóg prowadzenia indywidualnych rachunków płatniczych dla klientów, co ma chronić ich środki i zapewniać swobodny dostęp do nich.
Zakres nadzoru obejmuje także doprecyzowanie obowiązków emitentów tokenów, jak również dostawców usług związanych z kryptoaktywami. KNF uzyska prawo do informacji o działalności tych podmiotów, co umożliwi ocenę zgodności ich funkcjonowania w oparciu o nowe przepisy.
Środki nadzorcze, sankcje i interwencje organu
Projekt ustawy wyposaża KNF w szeroki zakres uprawnień nadzorczych. Komisja uzyska możliwość wprowadzania wpisów do rejestru domen internetowych wykorzystywanych przez nieuczciwe podmioty, co ma przeciwdziałać oszustwom i naruszeniom prawa. Przewidziano także kompetencję do blokowania rachunków kryptowalutowych i bankowych w określonych sytuacjach – maksymalnie na 96 godzin. Projekt ustawy zakłada również dotkliwe kary finansowe sięgające nawet do 2,25 mln zł dla osób fizycznych oraz do 5 mln zł dla osób prawnych. Kary te będą stosowane m.in. w przypadku niezastosowania się do nakazów KNF, takich jak obowiązek ograniczenia ekspozycji na rynek kryptoaktywów.
Ochrona konsumentów i bezpieczeństwo operacyjne
Projekt ustawy wprowadza także dodatkowe mechanizmy mające na celu zwiększenie ochrony użytkowników rynku. Kantory internetowe zostaną zobowiązane do prowadzenia indywidualnych rachunków dla klientów, co ma zapewnić większe bezpieczeństwo środków oraz przejrzystość ich działalności. Doprecyzowane zostały także obowiązki informacyjne emitentów tokenów oraz dostawców usług związanych z kryptowalutami. Dzięki temu rynek stanie się bardziej transparentny, a KNF zyska solidne podstawy do skutecznego monitorowania podmiotów działających w tym obszarze.
Ramy karne i odpowiedzialność
Projekt ustawy przewiduje odpowiedzialność karną i administracyjną za naruszanie jej przepisów oraz regulacji MiCA. Sankcje obejmują zarówno niedopełnienie obowiązków informacyjnych, działania sprzeczne z prawem, a także inne przewinienia związane z emisją tokenów oraz świadczeniem usług w zakresie kryptoaktywów.
Wyzwania wdrożeniowe i perspektywy
Wdrażając nowe kompetencje, Komisja Nadzoru Finansowego stanie przed koniecznością stworzenia odpowiednich struktur nadzorczych opartych na analizie danych, zdolnych do szybkiego reagowania na zmieniające się warunki i gwałtowny rozwój technologii. Konieczne będzie także klarowne określenie standardów współpracy z uczestnikami rynku oraz właściwa komunikacja regulacyjna, aby jednocześnie chronić konsumentów i wspierać innowacyjność w sektorze kryptoaktywów.
Podsumowanie
Projekt ustawy o rynku kryptoaktywów znacząco poszerza kompetencje KNF, czyniąc z niej centralny organ odpowiedzialny za nadzór nad tym obszarem w Polsce. Uzyskuje ona szerokie uprawnienia – od możliwości blokowania kont i wpisywania domen do rejestru nieuczciwych podmiotów, po nakładanie sankcji finansowych i egzekwowanie obowiązków informacyjnych. Nowe przepisy mają na celu zwiększenie ochrony inwestorów, zapewnienie bezpieczeństwa i przejrzystości obrotu oraz stworzenie warunków do efektywnego nadzoru nad dynamicznie rozwijającym się rynkiem kryptowalut.
